De botbank: een minder gekende entiteit in ons ziekenhuis

De botbank is een minder gekende entiteit in ons ziekenhuis maar is reeds opgestart in 1988 en sindsdien erkend door het FAGG.

Type donoren

De meeste donoren zijn allogene levende donoren. Dit zijn patiënten die een heelkundige ingreep ondergaan wegens artrose aan het heupgewricht. Artrose is een aandoening die het kraakbeen aantast en het bot dat tijdens de ingreep weggenomen wordt, kan nog gebruikt worden bij andere patiënten. Onze botbank is, als enig niet-universitair ziekenhuis, ook erkend om alle greffen van het locomotorisch stelsel weg te nemen bij overleden donoren. Naast bot worden ook pezen van het onderste lidmaat weggenomen.

Strenge kwaliteitsnormen

De wet van 19 december 2008 inzake het verkrijgen en het gebruik van menselijk lichaamsmateriaal op de geneeskundige toepassing op de mens of het wetenschappelijk onderzoek (met concrete richtlijnen in verschillende KB's) bepaalt strenge kwaliteitsnormen. Er moet een informed consent zijn en een medische vragenlijst moet ingevuld worden, testen (voor HIV, HBV, HCV en syfilis moeten uitgevoerd worden, de eerste 3 zelfs ook met de gevoelige PCR-techniek) alsook een steriliteitscontrole. Afwijkende resultaten op de testen worden meegedeeld aan de donor. Het hele proces moet traceerbaar zijn (van donor naar patiënt en omgekeerd).
 

Bewaring en bereiding

Meestal wordt het bot gewoon bewaard bij -80°C, afzonderlijk tot de resultaten van de testen gekend  zijn. Het bot kan echter ook bereid worden tot beenkorrels, 'beenpoeder'. Deze hebben een diameter van ongeveer 800 µm, worden gevriesdroogd en worden bewaard op kamertemperatuur. Daarvoor is er een samenwerking met Saint-Luc UCL te Brussel.

Gebruik van allogreffen

Het bot dat weggenomen wordt, wordt gebruikt voor heup-, knie-, en rugchirurgie bij andere patiënten. Pezen worden gebruikt bij o.a. reconstructieve kruisbandchirurgie. Beenpoeder wordt gebruikt in de maxillo-faciale heelkunde.

Aantallen en samenwerkende ziekenhuizen

In 2013 werden er 482 allogreffen weggenomen en werden er 367 gebruikt bij patiënten. Daarbij moeten we vermelden dat er een netwerk gegroeid is tussen ons eigen ziekenhuis  en volgende omliggende ziekenhuizen: AZ Sint-Lucas Brugge, AZ Zeno (Knokke en Blankenberge), AZ Sint-Rembert Torhout, AZ Sint-Augustinus Veurne. Anderzijds worden allogreffen van onze botbank gebruikt over heel België.

Dr. Johan Billiet

Beheerder botbank

Dr. Sc. Ineke Vanlaere

Operationeel verantwoordelijke

Campus Sint-jan